Haber Sitesi Yazılımı Değişimi: 15 Yıllık Arşiv Kaybetmeden Nasıl Taşınır?

Neyi kaybetme riski var?

Taşımada risk altındaki varlıklar tek başlıkta toplanmaz. Her biri ayrı ayrı planlanmadığında ayrı ayrı kaybedilir:

• İçerik: haber metinleri, görseller, video bağlantıları, dosya ekleri.
• Adres yapısı: arama motorlarının yıllardır bildiği haber adresleri.
• Tarih bilgisi: hangi haberin ne zaman yayınlandığı.
• Kategori ve yazar ilişkisi: haberin kime ve nereye ait olduğu.
• Okunma sayıları ve yorumlar: çoğu taşımada ilk feda edilen veri.
• İlan kayıtları: ilan numarasıyla aranabilir geçmiş.

Adım 1 — Envanter çıkar

Taşımadan önce mevcut sitede kaç haber, kaç kategori, kaç yazar ve kaç görsel olduğu sayılır. Bu sayılar taşıma sonrası birebir doğrulanacak referanstır.

“Her şey taşındı” demek yeterli değildir; 32.602 haberin karşı tarafta 32.602 olarak geldiğini görmek gerekir. Aradaki 40 haberlik fark, çoğu zaman bir kategorinin tamamen atlanmış olması demektir.

Toplam haber sayısı (yayında + taslak ayrı ayrı)
En eski ve en yeni haber tarihi
Kategori sayısı ve her kategorideki haber sayısı
Yazar sayısı ve yazar başına haber sayısı
Görsel dosya sayısı ve toplam disk boyutu
Yorum sayısı
İlan kaydı sayısı
Sayfa (hakkında, künye, iletişim) sayısı

Adım 2 — Adres haritası çıkar

Eski sitedeki her haber adresinin yeni sitede hangi adrese karşılık geleceği önceden belirlenir. Bu harita olmadan yapılan taşımalarda tüm eski adresler 404 verir ve arama motoru, yıllarca sırada tuttuğu sayfaları dizinden düşürür.

Haritayı çıkarmanın en sağlam yolu, mevcut site haritası dosyasını ve arama konsolundaki dizine alınmış adres listesini birlikte kullanmaktır. Yalnızca veritabanından üretilen liste, yıllar içinde değişmiş eski adres biçimlerini kaçırır.

Adım 3 — Deneme kurulumu (staging)

Taşıma önce yayında olmayan bir kopya üzerinde yapılır. Burada kontrol edilenler:

• Haber sayısı envanterle birebir uyuşuyor mu?
• En eski ve en yeni haber tarihleri doğru mu?
• Görseller yerinde ve boyutları bozulmamış mı?
• Türkçe karakterler bozulmuş mu?
• Kategori ve yazar eşleşmeleri korunmuş mu?
• Rastgele seçilen 20 arşiv haberi baştan sona okunabiliyor mu?

Özellikle Türkçe karakter bozulması sinsi bir sorundur: veritabanının varsayılan karakter seti ile kolonun karakter seti farklıysa metin taşınırken sessizce bozulur. Bozulma ana sayfada görünmez, ancak arşivdeki bir haber açıldığında ortaya çıkar. Bu yüzden kontrol listesine “rastgele 20 arşiv haberi oku” maddesi eklenir.

Arama kutusu Türkçe karakterle sonuç veriyor mu?
Etiket ve etiket sayfaları taşındı mı?
Manşet ve öne çıkan işaretleri korunmuş mu?
Yorum onay durumları doğru mu (onaysız yorum yayına düşmüş mü)?
Yazar profil sayfaları haberlerle bağlı mı?
Site haritası ve haber site haritası üretiliyor mu?

Adım 4 — Yönlendirmeleri kur

Eski adresler yeni adreslere kalıcı yönlendirme (301) ile bağlanır. Google’ın dokümantasyonunda da adres değişiminde önerilen yöntem budur; kalıcı yönlendirme, eski adrese ait sıralama değerinin yeni adrese aktarılmasını sağlar.

Gerçekten silinen içerik varsa bu adresler 404 değil 410 döndürmelidir; böylece arama motoru boşuna tekrar tekrar denemez.

Eski adres        → 301 → yeni adres (tek adımda, zincir olmadan)
www / www'suz     → tek kanonik biçime 301
http              → https 301
Kategori adresleri → yeni kategori adresine 301
Silinen içerik    → 410
Yönlendirme zinciri → 2 adımdan uzun olmamalı

Yönlendirmeleri örneklem üzerinden değil, adres haritasının tamamı üzerinden test edin. Yüz adresten doksan dokuzunun çalıştığı bir taşımada, kalan bir adres en çok okunan haber olabilir.

Adım 5 — Yayına al ve ölç

Geçiş sonrası ilk iki hafta arama konsolu üzerinden kapsam raporu takip edilir. Geçici bir dalgalanma normaldir; kalıcı düşüş ise genellikle eksik yönlendirmeye işaret eder ve düzeltilebilir.

Dizine alınan sayfa sayısı (düşüş varsa yönlendirme eksik)
404 hata sayısı ve hangi adreslerden geldiği
Haber site haritasının okunma durumu
Ortalama sıralama ve tıklama sayısı
Sunucu hata kaydı (5xx sayısı sıfır olmalı)
Sayfa yükleme süresi (eski siteyle karşılaştırmalı)

Bu dönemde tasarım değişikliği, kategori birleştirme veya adres yapısı düzenlemesi gibi ikinci bir müdahale yapmamak gerekir. Aynı anda iki değişiklik yapıldığında, düşüşün hangisinden kaynaklandığı anlaşılamaz.

Ölçülmüş taşıma örnekleri

Alesta WEB altyapısında yayında olan sitelerin bir bölümü başka yazılımlardan taşınmış arşivlerle çalışıyor. Aşağıdaki rakamlar sistemden okunmuştur ve ilgili siteler herkese açık olarak referanslar sayfasında listelenmiştir:

Dokuz kurulumun toplam arşivi 251 binin üzerinde haber, aylık yeni yayın toplamı ise 1.800 haberi aşıyor. Bu rakamların güncel hali referanslar sayfasında site site görülebilir.

En sık yapılan üç hata

1. Önce yayına alıp sonra yönlendirmeyi düşünmek. Aradaki birkaç gün, arama motorunun binlerce sayfayı 404 görmesi için yeterlidir. Yönlendirmeler yayına alma anında hazır olmalıdır.
2. Sadece ana sayfayı test etmek. Ana sayfa açılır ama iç sayfalar bozuk olabilir. Test her zaman veritabanından beslenen bir haber detayını, bir kategori listesini ve bir arşiv sayfasını içermelidir.
3. Görselleri sonra taşımak. Resimsiz kalan arşiv haberleri hem okuyucu hem arama motoru için değer kaybeder; sonradan eşleştirme ise ilk taşımadan zor bir iştir.

Ne kadar sürer?

Arşiv büyüklüğüne ve eski yazılımın veri yapısına göre değişir. Birkaç bin haberlik bir site için birkaç gün, on binlerce haberlik arşivler için daha uzun bir hazırlık gerekir.

Süreyi belirleyen asıl şey haber sayısı değil, eski adres yapısının ne kadar düzenli olduğudur. Adresleri tek bir kalıba oturmuş 50 bin haberlik arşiv, adres biçimi üç kez değişmiş 5 bin haberlik arşivden daha hızlı taşınır.

Sık sorulan sorular

📚 Kaynaklar

• Redirects and Google Search · adres değişiminde kalıcı yönlendirme kuralları
• Create a News Sitemap — Google Search Central · taşıma sonrası haber site haritası
• Google Search Console · kapsam raporu ve 404 takibi
• Alesta WEB referansları · yazıdaki arşiv rakamları bu sayfadaki ölçülmüş verilerden alınmıştır