Ubuntu 26.10 Stonking Stingray Çıktı: Linux 7.3, GNOME 51, Rust Coreutils ve 26.04 LTS'ten Yükseltme

Paket sürümleri tablosu (Package versions)

OMG! Ubuntu'nun notuna göre çekirdek 7.3 sürüm adayı (RC) aşamasında paketlendi; kararlı 7.3 Ekim sonunda çıktığında normal güncellemeyle gelecek. NVIDIA tarafında 615 sürücü serisi 595 ve 610'un yerini aldı ve yalnızca açık çekirdek modülleriyle geliyor; bu modüller Turing ve sonrası kartları destekliyor. Daha eski NVIDIA kartlar için 580 serisi kullanılmalı.

Rust coreutils ve sistem değişiklikleri (Rust coreutils, dbus-broker)

Canonical'ın 25.10 ile başlattığı Rust tabanlı temel araçlar geçişi bu sürümde tamamlandı. Son kalan cp, mv ve rm da artık uutils projesinden geliyor. Günlük kullanımda fark görünmemeli, ancak GNU coreutils'in az bilinen seçeneklerine veya hata mesajı metnine bağlı betikler varsa test edilmeli.

# Hangi coreutils uygulamasının kullanıldığını görme
cp --version | head -1

Diğer sistem değişiklikleri:

• dbus-broker: Sistem mesaj yolu olarak dbus-daemon'un yerini aldı. Fedora ve Arch uzun süredir dbus-broker kullanıyor; servislerin çoğu için fark yok.
• Sequoia PGP: Rust ile yazılmış OpenPGP uygulaması kurulu geliyor ama henüz varsayılan değil. Canonical 27.04'te varsayılan yapmayı planlıyor.
• APT 3.3.3: apt install --help gibi komutlar artık yalnızca o alt komuta ait seçenekleri gösteriyor.
• WEP kaldırıldı: Çok eski kablosuz ağlara (WEP şifreli) bağlanma desteği yok.

Masaüstü yenilikleri (Desktop)

• Pencere döşeme: Tiling Assistant, pencere sürüklenirken açılan bir yerleşim seçici kazandı.
• GNOME 51: Passkey ile oturum açma desteği ve "Hareketi azalt" (Reduced Motion) erişilebilirlik ayarı.
• Myna: Bilgisayarda yerel çalışan konuşmadan metne dönüştürme aracı, teknoloji önizlemesi olarak geldi.
• Papers: PDF belgelere görsel imza eklenebiliyor. Bu, kriptografik e-imza değil, görsel bir not; resmî işlemler için e-imza yerine geçmez.
• App Center: Yeni "Sürücüler" sayfası.
• Şifreleme: TPM destekli tam disk şifreleme ve kurumsal kimlik doğrulama iyileştirildi.

Donanım ve mimari (Hardware)

• İlk kez RISC-V masaüstü kurulum kalıpları.
• amd64v3 için optimize edilmiş kurulum kalıpları (x86-64-v3: AVX2 destekli yeni nesil işlemciler).
• Çekirdekte Snapdragon X2 Elite için erken destek.
• Mesa 26.2 ile NVIDIA açık kaynak sürücüsü NVK'de mesh shader, AMD'de düşük gecikmeli Vulkan Video kodlama/çözme.

26.04 LTS'ten yükseltme (Upgrade path)

LTS sürümler varsayılan olarak yalnızca bir sonraki LTS'e yükseltme önerir. 26.04'ten 26.10'a geçmek için bu ayarı değiştirmek gerekiyor:

# Ara sürümlere yükseltmeyi açma
sudo sed -i 's/^Prompt=lts$/Prompt=normal/' /etc/update-manager/release-upgrades

# Önce mevcut sistemi güncelleyin, sonra yükseltin
sudo apt update && sudo apt full-upgrade
sudo do-release-upgrade

• TPM destekli tam disk şifreleme kullanan 26.04 sistemleri şimdilik yükseltilemiyor. Canonical bunun geçici olduğunu ve 26.10'un destek süresi içinde kaldırılacağını söylüyor.
• 25.10, 24.04 LTS ve daha eskileri doğrudan 26.10'a geçemez; sürümleri sırayla atlamak veya temiz kurulum yapmak gerekiyor. Temiz kurulum öneriliyor.

Sunucuda 26.10 kullanılmalı mı? (Server use)

Kısa cevap: üretim sunucusu için hayır. 9 aylık destek, Temmuz 2027'de 27.04'e geçmeyi zorunlu kılar; web barındırma kontrol panelleri genellikle yalnızca LTS sürümleri resmî olarak destekler. 26.10, yeni çekirdek ve araç zincirini önceden denemek için test sunucusunda veya geliştirici bilgisayarında mantıklı.

Alesta WEB'in barındırdığı sitelerde sunucu işletim sistemi LTS hattında tutuluyor; ara sürümler yalnızca uyumluluk testi için ayrı bir sanal makinede deneniyor. Sunucu kurulumu ve bakımı için web hosting yazılarımıza göz atabilirsiniz.

Sık sorulan sorular

Ubuntu 26.10 ne zamana kadar destekleniyor?

Temmuz 2027'ye kadar, yaklaşık 9 ay.

26.10 LTS mi?

Hayır. Son LTS sürüm Nisan 2026'da çıkan 26.04; bir sonraki LTS 28.04 olacak.

Rust coreutils betiklerimi bozar mı?

Yaygın kullanımlarda bozmaz. GNU'ya özgü seçeneklere veya hata mesajı metnine bağlı betikleri test edin.

Hangi OpenSSH sürümü geliyor?

Kaynaklarda sürüm numarası verilmedi; kurulumdan sonra ssh -V ile görebilirsiniz. OpenSSH'nin son sürümü 10.6 hakkında ayrı yazımız var.

İlgili yazılar: Ubuntu'da Claude kurulumu · Ubuntu'da PostgreSQL kurulumu · Web yazılım hizmetleri · İletişim

Kapak fotoğrafı: Cong Long Vu / Unsplash