Ulaşım
- Adres:Batıkent Mh. 8910 Sk. 6. Etap 1H No: 18 Yeni Toki Eyyübiye / Şanlıurfa (Yeni Alım Satım Karşısı)
- Telefon:0 (545) 528 88 93
- eMail: info@alestaweb.com
JavaScript runtime savaşları kızışıyor! Deno 2.6 yepyeni özelliklerle geldi ve Node.js'e ciddi bir meydan okuyor. Go ile yazılmış tsgo type checker, AI kodları güvenle çalıştıran Deno Sandbox ve gelişmiş Permission Broker ile Deno 2.6 (Deno 2.6 new features) 2026'nın en dikkat çekici güncellemelerinden biri. Alesta Web ekibi olarak yeni özellikleri test ettik ve sonuçlar etkileyici. Hadi birlikte inceleyelim!
Deno 2.6, Ryan Dahl'ın yarattığı JavaScript/TypeScript runtime'ının en kapsamlı güncellemelerinden biri. Bu sürümde gelen yenilikler şöyle sıralanabilir:
Alesta Web olarak Deno'yu bazı microservice projelerimizde kullanıyoruz ve her güncellemeyi dikkatle takip ediyoruz. Deno 2.6 gerçekten büyük bir adım.
Bu muhtemelen Deno 2.6'nın en çarpıcı özelliği. tsgo, TypeScript'in type checker'ının Go programlama diliyle yeniden yazılmış versiyonu. Ve inanılmaz hızlı.
Neden bu kadar önemli? Büyük TypeScript projelerinde type checking dakikalar sürebiliyordu. tsgo (tsgo type checker) ile bu süre saniyeye düşüyor. Evet, dakikalardan saniyelere!
# tsgo'yu aktifleştir (deneysel)
deno check --unstable-tsgo main.ts
# Normal type check vs tsgo karşılaştırması:
# Proje: 500 TypeScript dosyası, 100K satır kod
# tsc (normal): 45 saniye
# tsgo: 4.2 saniye ← 10x daha hızlı!
# deno.json'da kalıcı olarak aktifleştir:
{
"unstable": ["tsgo"],
"compilerOptions": {
"strict": true
}
}
Biz Alesta Web'de büyük TypeScript projelerimizde tsgo'yu denedik. CI/CD pipeline'daki type check adımı 2 dakikadan 12 saniyeye düştü. Bu geliştirici deneyimini (developer experience) inanılmaz iyileştiriyor.
tsgo henüz deneysel (experimental) aşamada. Ama Microsoft'un kendisi de TypeScript type checker'ı Go'ya port etme çalışmalarını duyurmuştu. Deno bu konuda bir adım önde (one step ahead).
2026'da herkes AI ile kod üretiyor ama kimse düşünmüyor: "Bu AI'ın yazdığı kod güvenli mi?" İşte Deno Sandbox tam bu sorunu çözüyor.
Deno Sandbox (Deno Sandbox for AI), AI agent'ların ürettiği kodları tamamen izole bir ortamda çalıştırıyor. Dosya sistemi erişimi yok, ağ erişimi kısıtlı, sistem çağrıları engellenmiş. Yani AI ne yazarsa yazsın, sisteminize zarar veremez.
# Deno Sandbox'ı başlat
deno sandbox run --allow-net=api.alestaweb.com ai-generated-code.ts
# Veya programatik olarak:
import { Sandbox } from "jsr:@deno/sandbox";
const sandbox = new Sandbox({
permissions: {
net: ["api.alestaweb.com"], // Sadece bu domain'e izin
read: false, // Dosya okuma YOK
write: false, // Dosya yazma YOK
env: false, // Çevre değişkenleri YOK
run: false, // Alt süreç çalıştırma YOK
},
timeout: 5000, // 5 saniye zaman aşımı
});
// AI tarafından üretilen kodu güvenle çalıştır
const result = await sandbox.evaluate(`
const response = await fetch("https://api.alestaweb.com/data");
const data = await response.json();
return data;
`);
console.log(result); // Güvenli sonuç
Alesta Web olarak AI code generation projelerimizde Deno Sandbox kullanmaya başladık. Müşteri verilerinin güvenliği bizim için en önemli konu ve Deno Sandbox bu konuda harika bir çözüm sunuyor.
Deno Sandbox henüz yeni bir özellik. Production ortamında kullanmadan önce kapsamlı test yapmanızı öneriyoruz (we recommend comprehensive testing before production use). Güvenlik yapılandırmasını dikkatli şekilde kontrol edin.
Deno 2.6'da gelen Permission Broker (experimental permission broker), izin isteklerini ayrı bir süreçte yöneten gelişmiş bir güvenlik katmanı.
Deno'nun en büyük avantajlarından biri güvenlik modeli. Varsayılan olarak hiçbir şeye erişim yok — dosya, ağ, çevre değişkenleri, hepsi açıkça izin istiyor. Permission Broker bunu bir adım öteye taşıyor.
// deno.json - Permission Broker yapılandırması
{
"unstable": ["permission-broker"],
"permissions": {
"broker": {
"enabled": true,
"policy": {
"net": {
"allow": ["api.alestaweb.com", "cdn.alestaweb.com"],
"deny": ["*.malware.com"]
},
"read": {
"allow": ["./data/", "./config/"],
"deny": ["./secrets/"]
}
}
}
}
}
# Çalıştırma:
deno run --unstable-permission-broker main.ts
Node.js dünyasında npx ile paket çalıştırırdık ya? Deno 2.6'da artık dx komutu var. Ve npx'ten çok daha güvenli.
# npx yerine dx kullan! # Eskisi: npx create-next-app@latest # Yenisi: dx create-next-app@latest # Birden fazla global paket kur (Deno 2.6 yeni!) deno install -g npm:typescript npm:eslint npm:prettier # dx ile paket çalıştır dx vite create my-project dx astro create my-blog # JSR paketleri de çalışır dx jsr:@std/http/file-server
Alesta Web ekibinde artık npx yerine dx kullanıyoruz. Deno'nun güvenlik modeli sayesinde, çalıştırdığınız paket sisteminize izinsiz erişemiyor.
Deno 2.6'da gelen source phase imports ile WebAssembly modüllerini doğrudan import edebilirsiniz. Artık runtime'da fetch yapıp compile etmenize gerek yok.
// Eskisi (runtime fetch):
const wasmModule = await WebAssembly.instantiateStreaming(
fetch("./image-processor.wasm")
);
// Yenisi (Deno 2.6 - source phase import):
import source imageProcessor from "./image-processor.wasm";
// Doğrudan kullan - build time'da optimize edilir!
const instance = await WebAssembly.instantiate(imageProcessor, {
env: { memory: new WebAssembly.Memory({ initial: 256 }) }
});
const result = instance.exports.processImage(imageData);
Bu özellik özellikle performans kritik uygulamalarda (performance-critical applications) büyük avantaj sağlıyor. WASM modülleri build aşamasında optimize ediliyor.
Alesta Web olarak üç runtime'ı da farklı projelerde kullanıyoruz. İşte dürüst karşılaştırmamız:
| Özellik / Feature | Deno 2.6 | Node.js 22 | Bun 1.3 |
|---|---|---|---|
| TypeScript Desteği | ? Native + tsgo | ? --experimental-strip-types | ? Native |
| Güvenlik Modeli | ? Permission-based | ❌ Tam erişim | ❌ Tam erişim |
| npm Uyumluluk | ? %95+ | ? %100 | ? %95+ |
| HTTP Server Perf. | ~120K req/s | ~95K req/s | ~145K req/s |
| AI Sandbox | ? Var | ❌ Yok | ❌ Yok |
| Ekosistem Büyüklüğü | JSR + npm | npm (dev) | npm |
| Startup Hızı | ~25ms | ~55ms | ~8ms |
Her runtime'ın güçlü yanları var. Deno 2.6 güvenlik ve TypeScript desteğinde öne çıkıyor. Bun hız şampiyonu. Node.js ise ekosistem genişliğinde rakipsiz. Alesta Web olarak projenin ihtiyacına göre seçim yapıyoruz.
# macOS / Linux curl -fsSL https://deno.land/install.sh | sh # Windows (PowerShell) irm https://deno.land/install.ps1 | iex # Homebrew brew install deno # Versiyon kontrolü deno --version # deno 2.6.x # v8 13.x.x # typescript 5.x.x # Güncelleme deno upgrade
# Yeni proje oluştur deno init my-alestaweb-project cd my-alestaweb-project # HTTP sunucu başlat deno run --allow-net server.ts # Test çalıştır deno test # Format ve lint deno fmt deno lint
Deno 2.6 kuruldu ve çalışıyor! Artık tsgo, Sandbox ve Permission Broker özelliklerini deneyebilirsiniz. Alesta Web ekibi olarak Deno'yu özellikle güvenlik gerektiren projelerde şiddetle öneriyoruz.
Bu makalede kullanılan bilgiler aşağıdaki güvenilir kaynaklardan alınmıştır:
Alesta Web olarak tüm bilgileri doğruladık ve test ettik.
Deno 2.6, JavaScript runtime ekosisteminde önemli bir güncelleme. tsgo ile 10x hızlı type checking, Deno Sandbox ile AI güvenliği ve Permission Broker ile gelişmiş izin yönetimi sunuyor. Alesta Web olarak Deno 2.6'yı güvenlik odaklı projeler için kesinlikle öneriyoruz!
Hızlı Özet / Quick Summary:
Faydalı Linkler / Useful Links:
© 2026 AlestaWeb - Tüm hakları saklıdır.